ОПВ вакцинаси полиомиелитга қарши энг таъсирчан профилактика воситаси ҳисобланади. 

Полиомиелит – қўл-оёқларнинг сустлашган фалажи ҳамда бош ва орқа миянинг зарарланиши билан ифодаланади. Одатда бундай ҳолатда кучсиз бош оғриғи, безгак тутиши, ичак функцияларининг бузилиши ва энсанинг ригидланиши кузатилади. Бу жараён - касалликнинг фалаждан олдинги босқичидир. Фалаж ривожланиши босқичида парезлар ва оёқларнинг сустлашган ассиметрик фалажи юзага келади. Ўткир сустлашган фалажнинг тезда ривожланиши мушаклар оғриғи, спазмалар ва безгак тутиши билан кечади. Полиомиелит фалажини деярли ҳеч қачон тиклаб бўлмайди. Касаллик ҳар қандай ёшда ривожланиб кетиши мумкин, лекин бу хасталикка кўпроқ 3 ёшгача бўлган болалар чалинади.

Полиомиелит касаллигини энтеровируслар гуруҳига кирувчи вирус қўзғатади. Ушбу вирус музлатиш ва қуритишга чидамли, лекин +60-70 0С даражада 30 дақиқадан сўнг, +90-100 0С даражада эса бир лаҳзада ўлади. Вирус сутда, сув ичида ва нажас таркибида, оқава сувлар ва ифлосланган кийимларда узоқ муддатгача (3-4 ойгача) сақланиб туриши мумкин. Полиомиелитнинг ҳар қандай шаклига чалинган бемор ҳамда инфекция ташувчилари ва хасталикни бошидан кечирганлар инфекциянинг манбаи ҳисобланади. Муаммо шундаки, полиовирус инфекциясига чалинган одамларнинг кўпчилиги бунинг тўғрисида умуман билмайдилар. Уларда касалликнинг ҳеч қандай аломатлари сезилмайди, шу сабабли улар ёрдам сўраб тиббиёт ходимларига мурожаат этмайдилар. Лекин айни пайтда улар ўзлари яқин алоқада бўлган одамларга вирусни юқтиришлари мумкин.  

Касалликнинг барча шаклларида, зарарланиш юз берганига 30-40 соат бўлганидан сўнг, полиомиелит вируси бемор организмидан ҳалқум шиллиғи билан бирга чиқади, бемор касалланганига 3 кун бўлганидан кейин эса вирус унинг нажаси билан ташқарига чиқади. Ушбу вирус ичаклар ичида 1,5 ой ва ундан ортиқ вақт давомида сақланиб туриши мумкин. Юқимлиги жиҳатдан касаллик 1-чи ҳафта давомида айниқса хавфли бўлади. Ҳайвонлар вирус ташувчилари бўла олмайди. Инфекция нажас-оғиз ва ҳаво-томчи механизми орқали ўтади. Касалликни юқтириш омили сифатида бемор ёки вирус ташувчи томонидан ифлослантирилган озиқ-овқат маҳсулотлари, сув, уй-рўзғор буюмлари ҳисобланади.  

ОПВ полиомиелитли суюқ вакцинаси қизиғиш-тўқсариқ рангли препарат, 10 ёки 20 дозали флаконга солинган шаклда ишлаб чиқарилиб, ишлатиш учун тайёр ҳолатда бўлади.  

Вакцина фақат перорал усулда, яъни оғиздан юборилиши лозим. Вакцинанинг бир дозаси икки томчидан иборат бўлиб, вакцина билан қўшиб бериладиган пипетка ёрдамида бевосита оғизга томчиланади ёки бир бўлак қанд билан ёхуд сироп билан аралаштирган ҳолда қабул қилинади. 

ОПВни қўллашга қарши кўрсатмалар:
- дориларга нисбатан иммуносупрессия;
- янгидан пайдо бўлган хавфли шишлар (яралар).

Перорал усулда вакцинация қилиш ҳам маҳаллий, ҳам умумий таъсирланишларни келтириб чиқармайди. Жуда кам ҳолатларда вакцина берилган кишида фалаж кузатилиши мумкин. Шунда агар субъектда полиомиелитга ўхшаш касаллик ривожлана бошласа ва бу жараён препарат юборилган вақтга тўғри келиб қолса, унда субъектни вирусологик текширувларидан ўтказиш тавсия этилади. 

ОПВ препаратини БЦЖ, АКДҚ, АДҚ, АДҚ-М вакциналари билан бир кунда эмлаш ҳамда «В» гепатитига қарши қўллаш мумкин.

Вакцина -20 0С даражада сақланиши лозим. Яхлатилган ҳолатдан эритилганидан кейин уни музлаткичда +2 0С дан +8 0С гача бўлган ҳароратда нурдан имкон қадар кўпроқ ҳимояланган жойда сақлаш керак. Вакцинанинг ҳар қандай шакли, бир марта очилганидан сўнг, 6 соат ичида ишлатиб бўлиниши лозим (вакцина +2 0С дан +8 0С гача бўлган ҳароратда сақланиши шарти билан).  

ОПВ вакцинаси Франция, Ҳиндистон ва Россияда (Москвада) ишлаб чиқарилади.